گردشگری

اين كشتي كه ناخداي آن پيش از حركت مدعي شده بود حتي خدا هم نمي‌تواند آن را غرق كند، به مقصد نرسيد و براثر برخورد با كوه يخ در چند ساعت به‌گونه‌اي زير دريا دفن شد كه گويا هيچ‌وقت ساخته نشده بود.

صرف‌نظر از هياهوهاي تبليغاتي غرب بر سر ثبت جهاني تايتانيك كه برگرفته از دست خالي بودن آنها در داشته‌هاي ميراثي با محتواست، بايد به اين نكته توجه كرد كه ظرفيت‌هاي ميراث فرهنگي دريايي كشورمان نه‌تنها كم نيست، بلكه بسياري از آنها داراي مولفه‌هاي معنوي بسيار غني و ماندگار است.

پرواز شماره 655 ايران‌اير يكي از آثار فرهنگي دريايي است؛ هواپيمايي كه 12 تير 1367 از سوي ناو آمريكايي «يو اس اس وينسنس» هدف موشك قرار گرفت و 298 مسافري كه در ميان آنها كودكان و زنان نيز حضور داشتند در آسمان خليج‌فارس جان باخته و در دريا غرق شدند.

براساس قانون كنوانسيون حمايت از ميراث فرهنگي زير آب، آثاري با قدمت بيش از 100 سال به ثبت جهاني مي‌رسند و پرواز 655 به سبب فاصله زماني حادثه نمي‌تواند در زمره اين فهرست قرار گيرد، ولي ثبت ملي اين اثر با تاكيد بر آثار معنوي و مكان رخداد اين واقعه تلخ مي‌تواند آغاز راهي براي ارزش نهادن بيشتر به اين حادثه غيرانساني و ماندگار باشد.

ثبت معنوي پرواز 655 و حفظ ميراث فرهنگي زير آب كه با شهادت مظلومانه مسافران اين پرواز عجين است، نه‌تنها دستاوردهايي فرهنگي در سطح ملي به همراه خواهد داشت بلكه مي‌تواند نقاب از چهره غرب برداشته و ماهيت آنان را كه امروز در قالب حقوق بشر دستاويز قرار گرفته نمايان سازد.

حالا كه سفر گروهي از ثروتمندان اروپا با تايتانيك بعد از يك قرن به قصه عشاق تغيير ماهيت داده است بايد واقعيت پرواز 655 با همه معصوميت مسافرانش به ثبت معنوي برسد؛ اقدامي اثربخش كه بايد در اجلاس شوراي سياستگذاري ثبت ‌سال 91 به طور ويژه مورد توجه قرار گيرد.

هادي پرونده